Δευτέρα 3 Αυγούστου 2026 – ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ ΚΑ´ 18 – 22
Δαλμάτου, Φαύστου καὶ Ἰσαακίου ὁσίων. Θεοκλητοῦς ὁσίας, Σαλώμης τῆς μυροφόρου, Θεοδώρας τῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ.
18 Πρωῒας δὲ ἐπανάγων εἰς τὴν πόλιν ἐπείνασε· 19 καὶ ἰδὼν συκῆν μίαν ἐπὶ τῆς ὁδοῦ ἦλθεν ἐπ’ αὐτήν, καὶ οὐδὲν εὗρεν ἐν αὐτῇ εἰ μὴ φύλλα μόνον, καὶ λέγει αὐτῇ· Μηκέτι ἐκ σοῦ καρπὸς γένηται εἰς τὸν αἰῶνα. καὶ ἐξηράνθη παραχρῆμα ἡ συκῆ. 20 καὶ ἰδόντες οἱ μαθηταὶ ἐθαύμασαν λέγοντες· Πῶς παραχρῆμα ἐξηράνθη ἡ συκῆ; 21 ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς· Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν ἔχητε πίστιν καὶ μὴ διακριθῆτε, οὐ μόνον τὸ τῆς συκῆς ποιήσετε, ἀλλὰ κἂν τῷ ὄρει τούτῳ εἴπητε, ἂρθητι καὶ βλήθητι εἰς τὴν θάλασσαν, γενήσεται· 22 καὶ πάντα ὅσα ἐὰν αἰτήσητε ἐν τῇ προσευχῇ πιστεύοντες, λήψεσθε.
18Ξαναπηγαίνοντας ο Ιησούς το πρωί στην πόλη, πείνασε. 19Βλέποντας στο δρόμο μια συκιά, ήρθε κοντά της, μα δε βρήκε παρά μόνο φύλλα· και της λέει: «Ποτέ πια να μην ξαναβγάλεις καρπό!» Κι αμέσως ξεράθηκε η συκιά. 20Όταν το είδαν οι μαθητές, απόρησαν και είπαν: «Πώς ξεράθηκε αμέσως η συκιά;» 21Ο Ιησούς τους αποκρίθηκε: «Σας βεβαιώνω, αν έχετε πίστη χωρίς ν’ αμφιβάλλετε, όχι μόνο θα κάνετε το θαύμα με τη συκιά, αλλά κι αν πείτε σ’ αυτό το βουνό, “σήκω και πέσε στη θάλασσα”, θα γίνει. 22Κι όλα όσα ζητήσετε στην προσευχή με πίστη, θα τα λάβετε».
Ερμηνεία κατά τον Άγιο Θεοφάνη τον Έγκληστο:
Ο Κύριος καταδίκασε τη συκιά σε ακαρπία, επειδή εξωτερικά ήταν τόσο καλυμμένη με φύλλα, ώστε θα έπρεπε να έχει και καρπούς· στην πραγματικότητα, όμως, δεν βρέθηκαν καρποί επάνω της.
Στην εφαρμογή του παραδείγματος αυτού στη χριστιανική ζωή, τα φύλλα συμβολίζουν τα εξωτερικά έργα της ευσέβειας και τους εξωτερικούς ασκητικούς αγώνες, ενώ οι καρποί συμβολίζουν τις εσωτερικές διαθέσεις της ψυχής. Κατά τη φυσική τάξη, τα πρώτα πρέπει να πηγάζουν από τις δεύτερες· όμως, κατ’ οικονομίαν προς την ανθρώπινη αδυναμία, το ελάχιστο που απαιτείται είναι οι εσωτερικές διαθέσεις να αναπτύσσονται παράλληλα με τα εξωτερικά έργα.
Όταν τα εξωτερικά έργα βρίσκονται σε πλήρη ανάπτυξη, ενώ οι εσωτερικές διαθέσεις δεν υπάρχουν ούτε καν σε σπερματική μορφή, τότε προκύπτει το ψεύδος της ζωής, το οποίο εκφράζεται με τα λόγια: να φαίνεται κανείς κάτι, χωρίς πραγματικά να είναι.
Στην αρχή, ίσως, αυτή η δυσάρεστη και ολέθρια διάθεση να μην υπάρχει συνειδητά στον νου· αργότερα, όμως, εμφανίζεται ανεπαίσθητα και διαμορφώνει ολόκληρο τον τρόπο ζωής. Όποιος δίνει υπερβολική έμφαση στην εξωτερική εμφάνιση και προσκολλάται σε αυτήν, παύει να στρέφει την προσοχή του στην καρδιά· τα πνευματικά αισθήματα αμβλύνονται και εγκαθίσταται μέσα του η ψυχρότητα.
Σε αυτό το στάδιο η πνευματική ζωή νεκρώνεται· απομένει μόνο «μορφή ευσεβείας, ηρνημένοι δε την δύναμιν αυτής» (Β΄ Τιμ. 3,5). Εξωτερικά η συμπεριφορά είναι άψογη, ενώ εσωτερικά όλα είναι αναποδογυρισμένα. Συνέπεια αυτού είναι η πνευματική ακαρπία: τα έργα επιτελούνται, αλλά είναι όλα νεκρά.